"แฟนเพิ่งบอกว่าตรวจเจอเริม ผมควรโกรธไหมครับ" คำถามแบบนี้มาพร้อมความตกใจ ความกลัว และความสงสัยในความซื่อสัตย์ ผมอยากให้หายใจลึก ๆ ก่อน แล้วค่อย ๆ ทำทีละขั้น เพราะสิ่งที่คุณทำในชั่วโมงแรก ๆ มีผลทั้งต่อสุขภาพและต่อความสัมพันธ์ครับ
ติดโรคไม่ได้แปลว่ามีคนนอกใจเสมอไป
หลายโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ ไม่มีอาการ หรือ แฝงตัวได้นานเป็นเดือนถึงหลายปี
| โรค | ทำไมบอกไม่ได้ว่าติดเมื่อไหร่ |
|---|---|
| เริม (HSV) | คนจำนวนมากติดเชื้อโดยไม่เคยมีอาการ และปล่อยเชื้อได้แม้ไม่มีแผล อาการครั้งแรกอาจเกิดหลังติดเชื้อมานาน |
| HPV และหูดหงอนไก่ | เชื้อพบได้บ่อยมาก อาจอยู่เงียบ ๆ หลายเดือนถึงหลายปีก่อนเกิดหูดหรือตรวจพบ |
| คลามัยเดียและหนองใน | ในผู้หญิงและในคอหรือทวารหนักมักไม่มีอาการ |
| ซิฟิลิส | แผลระยะแรกมักไม่เจ็บและอาจอยู่ในจุดที่มองไม่เห็น |
| HIV | ไม่มีอาการได้นานหลายปี |
| หิดและโลน | ติดจากการสัมผัสใกล้ชิดหรือของใช้ร่วมกันได้ |
ดังนั้นในหลายกรณี เราอาจไม่มีวันรู้ว่าใครเริ่มก่อน และผลการตรวจไม่ได้เป็นหลักฐานของการนอกใจ
ทำอะไรก่อน: 6 ขั้นตอน
- ใจเย็นและฟังกันก่อน ขอบคุณที่เขากล้าบอก การบอกความจริงเรื่องนี้ไม่ง่าย
- ถามให้ชัดว่าตรวจพบโรคอะไร แต่ละโรคมีแนวทางต่างกัน
- ไปตรวจด้วยตัวเอง แม้ไม่มีอาการ อ่าน ตรวจ STI แบบ PCR 14 เชื้อ และ ตรวจ STI สำหรับคู่รัก
- รักษาให้ครบทั้งคู่ ถ้ารักษาคนเดียว เชื้ออาจส่งกลับไปมาได้ (Ping-pong Infection)
- งดเพศสัมพันธ์ชั่วคราว สำหรับคลามัยเดียและหนองใน โดยทั่วไปคืออย่างน้อย 7 วันหลังทั้งคู่ได้รับยาครบและอาการหายแล้ว หรือตามที่แพทย์แนะนำ
- ตรวจซ้ำตามนัด เช่น คลามัยเดียและหนองในแนะนำตรวจซ้ำที่ประมาณ 3 เดือน ซิฟิลิสต้องติดตามผลเลือดเป็นระยะ
- 1ใจเย็น ฟังกันขอบคุณที่กล้าบอก แล้วถามให้ชัดว่าพบโรคอะไร
- 2ไปตรวจเองแม้ไม่มีอาการ เพราะหลายโรคแฝงตัวเงียบ ๆ
- 3รักษาให้ครบทั้งคู่กันเชื้อส่งกลับไปมา (Ping-pong Infection)
- 4งดเพศสัมพันธ์คลามัยเดีย หนองใน: อย่างน้อย 7 วันหลังทั้งคู่ได้ยาครบ
- 5ตรวจซ้ำตามนัดคลามัยเดีย หนองใน ราว 3 เดือน ซิฟิลิสติดตามผลเลือด
ผลตรวจไม่ใช่หลักฐานการนอกใจ หลายกรณีไม่มีทางรู้ว่าใครติดก่อน
แนวทางเฉพาะโรคที่พบบ่อย
เริม ไม่ใช่โรคร้ายแรงในผู้ใหญ่ที่สุขภาพดี มียาต้านไวรัสที่ช่วยให้อาการสั้นลง และการกินยากดเชื้อทุกวันในฝ่ายที่มีเชื้อช่วยลดโอกาสแพร่ให้คู่ได้ราวครึ่งหนึ่ง ร่วมกับการใช้ถุงยางและงดเพศสัมพันธ์ขณะมีแผล อ่าน เริม รักษาได้ไหม และอยู่กับเริมอย่างไร และเรื่องเล่าจริงที่ ผมเป็นเริมครับ
HPV ร่างกายส่วนใหญ่กำจัดเชื้อได้เองภายใน 1–2 ปี วัคซีน HPV ยังมีประโยชน์ในการป้องกันสายพันธุ์อื่น และผู้หญิงควรตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกตามนัด
ซิฟิลิส หนองใน คลามัยเดีย รักษาให้หายได้ด้วยยาปฏิชีวนะตามที่แพทย์สั่ง แต่ติดซ้ำได้
HIV
- ถ้าคุณเพิ่งมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกันกับคู่ที่ยังไม่ได้รักษา ภายใน 72 ชั่วโมง ให้รีบขอรับ PEP ยาต้านหลังเสี่ยง ยิ่งเร็วยิ่งดี
- ถ้าคู่กินยาต้านจนตรวจไม่พบเชื้อในเลือดต่อเนื่อง จะไม่แพร่เชื้อทางเพศสัมพันธ์ อ่าน U=U
- ฝ่ายที่ไม่มีเชื้อพิจารณา PrEP ได้ โดยเฉพาะช่วงที่คู่เพิ่งเริ่มยา
คุยกันอย่างไรไม่ให้ความสัมพันธ์พัง
- แยกเรื่องสุขภาพออกจากเรื่องความไว้ใจ จัดการเรื่องตรวจรักษาก่อน แล้วค่อยคุยเรื่องความสัมพันธ์เมื่อทั้งคู่สงบ
- ใช้ประโยค "ฉันรู้สึก..." เช่น "ฉันตกใจและกลัว" แทน "เธอไปติดมาจากใคร"
- ถ้ามีเรื่องนอกใจจริง นั่นเป็นเรื่องความสัมพันธ์ที่ควรคุยแยกต่างหาก และอาจต้องการผู้ช่วยให้คำปรึกษา อ่าน ปัญหาคู่รักที่พบบ่อย
- อย่าตีตรา ความรู้สึกผิดและความอับอายทำให้คนไม่กล้าตรวจและไม่กล้าบอก อ่าน รู้สึกผิดหลังติดโรค และไม่โทษกันในคู่รัก
ความรักไม่ได้แพ้โรค แต่มักแพ้คำโทษและความเงียบ จับมือกันไปรักษา ดีกว่าผลักกันให้ห่าง
วางแผนป้องกันร่วมกันต่อจากนี้
- ใช้ถุงยางอนามัยและสารหล่อลื่นที่เหมาะสม
- ตรวจ STI เป็นระยะตามความเสี่ยง
- ฉีดวัคซีนที่ป้องกันได้ เช่น HPV และไวรัสตับอักเสบบี
- พิจารณา PrEP สำหรับ HIV และคุยกับแพทย์เรื่อง Doxy-PEP ถ้าอยู่ในกลุ่มที่แนวทางแนะนำ
เมื่อไหร่ควรพบแพทย์ทันที
- เพิ่งมีความเสี่ยงต่อ HIV ไม่เกิน 72 ชั่วโมง
- มีแผล ตุ่มน้ำ ผื่น ตกขาวหรือหนองผิดปกติ ปัสสาวะแสบ
- ปวดท้องน้อยและมีไข้ (ในผู้หญิงอาจเป็นการอักเสบในอุ้งเชิงกราน)
- ตั้งครรภ์หรือวางแผนตั้งครรภ์ เพราะบางโรคส่งต่อถึงทารกได้
ที่ Dr. Kris Clinic เราตรวจและดูแลคู่รักไปพร้อมกัน แบบเป็นส่วนตัวและไม่ตัดสิน ทั้งเรื่องการตรวจ การรักษา การป้องกัน และการพูดคุยเรื่องความสัมพันธ์หลังรู้ผล ปรึกษาออนไลน์ได้ทั่วประเทศครับ
1
2
3
